Թերեզա Ամրյան, Պատմվածք

Մեկ թվի սպասումով

Նա մտնում է կիսախավար սրահ, նստում է բազկաթոռին, հանում արևից պաշտպանող սև գլխարկը և նայում է սրահի ամենամեծ սարքի էկրանին։ Զգուշորեն ձեռքը տանում է դեպի գոտկատեղն ու շոյում մետաղյա առարկան։ Ապա մի փոքր առաջ է գալիս, կռանում, նայում է էկրանից ներքև տեղադրված կոճակներին։ Էկրանի վրա կարմիր դեմքով մի հնդկացու նկար է հայտնվում, որի մազերի մեջ մանուշակագույն փետուրներ են խրված։ Էկրանն այն օրվա երկնքի նման կապույտ է։ Նա գրպանից երեք հատ կանաչ թղթադրամ է հանում, նայում է դրանց, հոտ  է քաշում փողից, մեկը մտցնում է սարքի ճեղքի մեջ և դողացող ձեռքով սեղմում է ուղղանկյունաձև ոտնակ հիշեցնող կոճակը։ Անծանոթ ձայներ են հնչում՝ փշրվող սառույցի ու կարկուտի ձայնի պես։ Էկրանից դուրս են ցայտում տարբեր գույներ։ «Արդեն սպասում եմ», — անցնում է նրա մտքով։ Փշրվող սառույցի ու կարկուտի ձայնն ավելի բարձր է լսվում, խառնվում է անտեսանելի թռչունների ձայներին, հետո աստիճանաբար խլանում է։ Էկրանի վրա երկու հատիկ բալի և մի խնձորի նկար է հայտնվում․․․ Եթե երեք հատ բալ լիներ, անպայման կշահեր։ Նորից հիշում է այն բալագույն զգեստով աղջկան և իր առաջին շահումը։ Քեռու հետ նստել էր հյուրասենյակի ճմրթված բազմոցին և ուշադիր նայում էր հեռուստացույցի էկրանին։ Գնդլիկ հաղորդավարն ուղղում էր իր փողկապ-թիթեռնիկն ու թափահարում էր մանուշակագույն պարկը։ «Թիվ 20, թիվ 14, թիվ 16․․․», — ասում էր հաղորդավարը, իսկ անկյունում նստած աղջիկը նույնությամբ կրկնում էր այդ ամենը։ Հետո հաղորդավարն ասաց․ «Մեկ թվի սպասումով կա յոթ տոմս», աղջիկը նույնը կրկնեց։ Հաղորդավարի ձայնը սկսեց բարձրանալ, կարճլիկ թևերը երկարեցին․ «Շահում կա։ Շահեց երեք տոմս, յուրաքանչյուրը՝ երեսուն հազարական դրամ։ Շնորհավորում ենք․․․»։ Նա տեղից վեր թռավ, կարծես բան պայթեց, վախեցած շուրջը նայեց։ Ոչինչ էլ չպայթեց, ոգևորված քեռին ծափ տվեց և գոռաց․ «Շաբաշ»։ Նա շահել էր։ Վազելով գնաց իրենց բարձրահարկ շենքի տանիք, որտեղ մայրը սպիտակեղենն էր փռում։ Լվացքից դաշտի ծաղիկների և խմորի հոտ էր գալիս։ Իր քեռու պես ծափ տվեց, շահած տոմսը պարեցնելով ցույց տվեց մորն ու հարևանի աղջկան։ Հարևանի աղջիկը բալագույն, երկար զգեստ էր հագել, մեջքն ու թևերը բաց էին։ Հետո մայրը գնաց, ջահելները մենակ մնացին։ Այդ օրը շահում կար, և նա համբուրեց բալագույն զգեստով գեղեցկուհու աղի շրթունքները։ Ջերմությունը հորդեց նրա ականջներն ի վեր․․․ Տեսնես ի՞նչն էր պատճառը, աղի շրթունքնե՞րը, թե՞ վախը բարձրությունից։ Դե, երկուսն էլ վախենում էին բարձր տանիքից ներքև նայել։ Համբուրվելիս երկուսն էլ ամուր բռնվել էին, և վստահ էին, որ ցած չեն ընկնի։ Փոքր ժամանակ նույնիսկ խաղալիս կամ օրորվելիս նա ամուր բռնվում էր ճոճանակի երկաթե շղթաներից։ Ճոճանակը նրան վեր էր հանում, հետո սահելով իջեցնում էր ներքև․ նա վախից շնչակտուր էր լինում, տեսնում էր սյունին հենված մորը․․․ Իսկ հետո ի՞նչ եղավ։ Իսկ հետո՝ անթիվ-անհամար պայթյուններ ու կրակոցներ, և բոլորն անդադար ներքև էին գլորվում։

Նա ուղղում է կորացած մեջքը, հենվում է բազկաթոռի մաշված կաշվին և նորից ձեռքը տանում է դեպի գոտկատեղը։ Կլորիկ մետաղը ներքև է քաշում, բայց հանգստություն ու վստահություն է հաղորդում։ Էկրանի վրա փարավոնի գլուխ է հայտնվում։ Չէ՛, փարավոն չէ, հին եգիպտական աստվածներից մեկի պատկերն է։ Երկրորդ թղթադրամն է դնում սարքի ճեղքի մեջ։ Հիշում է իր արքայական շահումներից մեկը։ Առաջին անգամ ընկերոջ հետ եկավ այդ մեծ սրահը։ Կոկիկ հագնված երիտասարդ տղաները ողջունեցին և ներս ուղեկցեցին, աղջիկները ժպտացին, խմիչք առաջարկեցին․ աղջիկներն արտասահմանյան ֆիլմերում նրա տեսած դպրոցականների պես էին հագնվել, բայց բոլորն էլ սպիտակ վերնաշապիկ և բալագույն փողկապ-թիթեռնիկներ ունեին։ «Կարող ես մինչև առավոտ սրտիդ ուզածի չափ քեֆ անել․ այստեղ քեզ լավ կնայեն», — ասաց ընկերը։ Մի աղջիկ կանաչ սեղանի մոտ էր հրավիրում հյուրերին։ Սրահում հնչող երաժշտությունն աստիճանաբար արագանում էր։ Հյուրերը սկսում էին շտապել, անհագ ծխում էին, սեղանի վրա էին շարում իրենց կլոր «խաղալիքները» և որոշ ժամանակ անց աննկատ կորցնում էին դրանք։ Հետո երաժշտությունը դանդաղում էր, հյուրերը ծխախոտի մնացորդը թողնում էին մոխրամանի մեջ, ալարկոտ քայլում էին՝ նոր «խաղալիքներ» բերելու և կանաչ սեղանների վրա շարելու։ Նրա ժամացույցը կոտրվել էր, և նա փորձեց լուսամուտից դուրս նայել․ ուզում էր հասկանալ՝ արդյոք չի՞ լուսացել։ Վարագույրների հետևում ոչ մի պատուհան չկար։ Սեղանի վրա թափանցիկ բաժակներ տեսավ․ մեջը կանաչ հեղուկ էր։ Մտածեց՝ քաղցր բան է և կում արեց։ Հանկարծ պայթյունի ձայն լսեց և ուսի հատվածում ուժեղ ցավ զգաց․ վեր թռավ, տեսնես ի՞նչ պայթեց։ Ոչինչ էլ չէր պայթել, ընկերն էր ոգևորված հարվածել նրա ուսին, որովհետև շահում կար։ Ջերմությունը հորդեց նրա ականջներն ի վեր… Չգիտեր՝ վա՞խն էր պատճառը, թե՞ կանաչ ըմպելիքի դառնությունը։ Սեղանի վրայի բոլոր «խաղալիքներն» արդեն շահել էր, ուզում էր մի բան ուտել, ուզում էր մաքրել լեզուն, ուզում էր ազատվել կանաչ ըմպելիք թողած մոխրի համից։ Չէր հագենում, սեղանի վրա ջուր չկար, սեղանի վրա ոչ մի աղի պատառ չկար։ Ընկերը հռհռաց, «խաղալիքներից» մեկը պտտեց ձեռքի մեջ, նետեց բալագույն փողկապ-թիթեռնիկով աղջկա կողմն ու ասաց․ «Շաբաշ»։ Պատուհաններ չկային, գիշեր չկար, ցերեկ չկար, և նա թագավոր էր այդ շքեղ սրահում․․․ Տեսնես ի՞նչ սրահ էր, տեսնես պալա՞տ էր, թե՞ դամբարան։

Էկրանի վրա շարժվող առարկաները կանգ են առնում։ Երկու տանձ և մի հատ ֆուտբոլի գնդակ հայտնվում են կողք կողքի։ Եթե երեք միանման առարկա լիներ, ապա նա կշահեր։ Շոշափում է վերջին կանաչ թղթադրամը․ գումարը ճմրթվել ու խոնավացել է։ Ֆուտբոլային խաղերից մեկի ժամանակ մենակ նստել, աղի ձողիկ էր ուտում ու կոլա խմում։ Կանաչ խաղադաշտում վազող մարզիկները նրա աչքին անիմաստ թափառող ճանճեր էին թվում։ Նրա ուշքումիտքը հեռախոսի էկրանին էր։ Գիտեր՝ հենց լավ նորություն լինի, կապույտ լույսը կճեղքի մանուշակագույն էկրանն ու կազդարարի շահումի մասին։ Հանդիսատեսը բղավում, հայհոյում էր։ Մի աղջիկ հանեց իր կանաչ վերնաշապիկը, կոլոլեց ու գնդակի պես նետեց։ Վերնաշապիկն ասես սահեց ու գլորվեց օդում, հետո բացվեց, ներքև ընկավ և հալվեց դաշտի կանաչի մեջ։ Հանդիսատեսը դադարեց հայհոյել, սկսեց սուլել և ծափ տալ։ Նա նայեց ցատկոտող աղջկա՝ վերուվար անող կրծքերին, բայց ջերմությունը չհորդեց ականջներն ի վեր։ Աչքերը փախան դեպի հեռախոսի էկրանը։ Կոկորդը սկսեց չորանալ, էլի մի կում կոլա խմեց։ Պայթյունի ձայն լսվեց․ չէ՛, պայթյուն չէր, խաղադաշտում մեկը գոլ խփեց, ու հանդիսատեսը ոտքի կանգնեց։ Անծանոթ մարզիկի խփած գոլը նրան շահում էր պարգևել․ բայց նա ֆուտբոլային երկրպագու չէր, նա ոտքի չկանգնեց, չբղավեց, ծափ չտվեց, դրոշ չծածանեց, չերգեց։ Էկրանի շարժվող առարկաները կանգ են առնում։ Շահում չկա․ մի հատ եգիպտացորենի և երկու հատ բալի պատկեր կա։ Հիվանդանոցում բուժքրոջից թուղթ ու գունավոր մատիտներ էր խնդրել․ ամբողջ օրը փորձում էր նկարել բալագույն զգեստով աղջկան և այն օրվա կապույտ երկինքը։ Ձեռքը դողում էր, գույները լղոզվում էին։ Նրա նկարներում աղջկա զգեստն արյան գույն էր ստանում, երկինքն էլ միշտ մանուշակագույն էր։ Նկարելուց ուժասպառ էր լինում և գլուխը դնում էր բարձին։ Հետո բացում էր աչքերն ու փորձում էր նկարի մանուշակագույն երկնքում գտնել իր կորած թռիչքն ու այդ աղջկա աղի շրթունքների համը։ Մի օր ընկերը նրան տարավ զբոսնելու, մաքուր օդ շնչելու․ ճանապարհին ասաց, որ չսպասի, որ բալագույն զգեստով աղջիկը երբեք այցի չի գա, որ պատերազմի օրերին նա հեռացել, գնացել է օվկիանոսից այն կողմ։ «Չտխրե՛ս, աշխարհում էնքան սիրուն աղջիկներ կան։ Էսօր գնում ենք զվարճանալու», — ավելացրեց ընկերը և երեք հատ կանաչ թղթադրամ տվեց նրան։ Շիկահեր և սևահեր սիրունիկները անտառի կողքին սպասում էին։ Չորսով ճոպանուղի նստեցին, շիկահերը բռնեց նրա թևն ու ասաց, որ բարձրությունից վախենում է։ Նա էլ, սովորության համաձայն, բռնվեց մետաղե շղթայից․․․ Բարձունքում   ձյան հոտ կար։ Ինչքան ներքև իջան, այդքան ձյան հոտը նոսրացավ և անհետացավ օդի մեջ։ Գնացին պարելու, և նա մի կերպ պարեց որպեսզի հյուր եկած աղջիկը չվիրավորվի, չնեղանա։ Բայց չկարողացավ ամեն ինչ շիկահերի ուզածով անել․ նստեց և այլևս չպարեց, չզրուցեց, չխոսեց, գեղեցկուհու աչքերին չնայեց, չհամբուրվեց։ Ողջ երեկո գարեջուր խմեց և աղի սիսեռ կերավ։ Հետո աղջիկները գնացին, և ընկերը նրան հետ բերեց հիվանդանոց։ Կրակոցների ու պայթյունների ձայները շարունակում էին հնչել նրա գլխի մեջ, բայց ոչ մի շահում չկար․ զինակից ընկերները գնում, մտնում էին կիրճն ու այլևս հետ չէին գալիս։ Նա չցանկացավ մենակ մնալ, ուզում էր գնալ հասնել ընկերներին, վազեց դեպի կիրճը, բայց բոլոր ձայները խլացան, և կարմիր գույնը շատրվանի պես դուրս ցայտեց նրա ականջների միջից։ Մի կերպ բացեց աչքերը, էնքան էր ուզում նկարել։ Շիկահերի հետ պարելուց առաջ և հետո ոչ մի կոպեկ չէր ծախսել, մոռացել էր վերադարձնել ընկերոջ կանաչ թղթադրամները։ Իսկ հիմա հուսահատ նստել է էկրանի առջև ու սպասում է․ հույս ունի երեք միանման պատկեր տեսնել իրար կողքի։ Հույս ունի, որ պայթյունի ձայն կլսի, ծափ կտա, վեր կթռչի, ջերմությունը կհորդի ականջներն ի վեր․․․ Սարքի էկրանն աստիճանաբար եռաչափ է դառնում, ապակին նմանվում է փայլուն գործվածքի։ Նա ուզում է ձեռքը երկարել և շոյել մանուշակագույն թավշյա կտորը։ Մի քիչ էլ, և նա ամուր կբռնվի ճոճանակի շղթայից, նորից կօրորվի և հեռվից կտեսնի իր մայրիկին, նորից կլսի «մեկ թվի սպասումով․․․», նորից կքայլի տանիքի վրայով, կշնչի դաշտի ծաղիկների և խմորի հոտը, կհամբուրի գեղեցկուհու աղի շրթունքները․․․ Լեզուն չորանում է, նա ուզում է բռնվել իր մանկության ճոճանակի շղթայից, գոտկատեղի մետաղն ավելի է ծանրանում և ներքև ձգում․ թաքուն շոյում է սառը մետաղը, հանդարտվում է, վճռականությամբ է լցվում։ Պայթյունի ձայնից վեր է թռչում, ճոճվում է, հետո ներքև է սահում և հայտնվում է անծանոթի գրկում։ Ջերմությունը հորդում է ականջներն ի վեր, բերանն աղաջրով է լցվում, կապույտ լույսը ճեղքում է մանուշակագույն էկրանը և ինչ-որ բան է ազդարարում։

            Առավոտյան քաղաքի հեռուստացույցների էկրաններին դեղին ժապավենններ կան․ ժապավենների մյուս կողմում ոստիկաններն են աշխատում, իսկ լրագրողը հայտնում է, որ այդ գիշեր տասնիննամյա երիտասարդը հափշտակել է անվտանգության աշխատակցի զենքը, փախել է հիվանդանոցից և ինքնասպան է եղել ապօրինի գործող խաղատներից մեկում․ մահը վրա է հասել հրազենային կրակոցի արդյունքում։

Մեկ թվի սպասումով կա յոթ միլիարդ տոմս․․․ Շահում չկա։

Թողնել պատասխան

Ձեր էլ-փոստի հասցեն չի հրապարակվելու։ Պարտադիր դաշտերը նշված են *-ով